четверг, 14 февраля 2019 г.

14.02.2019

***
Сы кадӧ ме нин дзикӧдз вунӧдлі, мый позьӧ
И вӧртас сайӧ пышйывлыны забор розьӧд,
И войтва тёпкӧм улӧ чиктыны выль лунлы,
И лэбачьяскӧд чолӧм шонді-мамлы нуны.

И весиг печенчаӧн лякӧссьӧм ныр-вомӧн,
Быд пӧрйӧ, кывны асьтӧ мичаӧн да томӧн…
Мен олӧмыслӧн йӧлӧгаыс лолам иніс,
Кор ассьым шудӧс тӧрыт шуи тэнад нимӧн.
                                             Алёна Старцева (14.02.2019)

09.02.2019

***
– Вай мӧдлапӧлас варччылам.
– Ме пола.
– Весиг мекӧд?
– Тэкӧд ог.
– Со видзӧд, этан йӧткыштчан,
А сэн нин берег матын.
– Ме верми! Вуджи! Аддзылін?!
– Пыр орччӧн вӧлі.
– Турді…
– Кутла лок.
– Ой, лӧсьыд! Гашкӧ, йӧктыштам?
– Дзонь олӧм. Тэкӧд. Татӧн.
                                Алёна Старцева (09.02.2019)

среда, 6 февраля 2019 г.

06.02.2019

***
Ме тэныд гижа: "Чолöм! Кыдзи олан?",
Мед панны кадсö личöдана сёрни.
А кöнкö пыдын йöршитчöма полöм,
Мый талунъясö кутны дзикöдз сёрми.

Но воча висьтасьöмыд важ моз мелi,
И тэнсьыд гöлöс ясыда сэсь кыла
Да эска  метöг öткöнсö он велав,
А аскиаыс ваяс: "Олан-вылан!"
                                       Алёна Старцева (06.02.2019)

вторник, 5 февраля 2019 г.

05.02.2019

***
Кор видз выв дзоридз мыччин серамсорӧн
Да лабич вылын пукалыштны корин,
Сэк гӧгӧрвои: сьӧлӧм тэнӧ тӧдіс...
И кыдзкӧ ӧти здукӧн лэдзис сьӧдыс,
И кыдзкӧ ӧти здукӧн тыртіс шоныд.
Ме юасьлі, а вермӧ-ӧ сідз лоны,
Мый мортыс пыр-пыр лои медся матыс,
И йитӧдсӧ оз чышкы весиг кадыс,
И йитӧдсӧ оз орӧд весиг туйыс?
А тэрыб тӧвру юалӧмӧс нуис
И ылі муын ветлӧ мӧвпнас тайӧн,
Мед вочакывсӧ ачыд коркӧ ваян.
                            Алёна Старцева (05.02.2019)

воскресенье, 6 января 2019 г.

05.01.2019

***
Тэ локтін, сідзкӧ, ставыс лоас бур.
А тӧдан, кильчӧ помад кыптысь тола
Ме воысь-воӧ разӧднысӧ волі,
Мед корсьны, кольӧм здукным оз-ӧ сюр.

И ӧні, топыд сывъяд, чужис вын,
Мый верма сывдны ӧтпырйӧ став лымсӧ.
Но нем ог шу, а ловтӧ сӧмын кывза,
Ӧд тайӧ здукас тӧрӧ олӧм джын.
                                          Алёна Старцева (05.01.2019)

суббота, 5 января 2019 г.

Кольӧм волы кывкӧртӧдъяс

     Воыс помасис, а сідзкӧ, воис кад вӧчны аслыспӧлӧс кывкӧртӧдъяс: мый лои вӧчӧма, мый вылын колӧ на ёна уджавны.
     Татчӧ гижтӧдз медводз пасйышталі кабала вылӧ, и казялі, мый ёнасӧ нинӧм и висьтавны. Казьтывсьӧ, 2017 восӧ сигӧртігӧн выльторйыс вӧлі чукйӧн, а тайӧ воыс сӧмын помасьлытӧм удж вайис. Мыйсюрӧ весиг эштӧднысӧ эг и слӧймы, чут сӧмын пукті выль воас вуджтӧдз. Ог тӧд, мыйла тадз артмӧ, гашкӧ, ачым вывті уна ас вылӧ босьта да. Колӧ на велӧдчыны грамотнӧя юклыны вынъяс.
     А мый ас серти? Пинь вӧчи. Коліс нин да)) Медводдзаысь лыддьысьысьяскӧд аддзысьлӧм национальнӧй библиотекаын уджалысьяс котыртлісны. Сьӧлӧм бурмытӧдз висьтаси. Буракӧ, пӧттӧдз сёрниыс эз и тырмы мудзӧм декабрас. Кывзысьяс шоныда вочаалісны. Кыйи ачымӧс корсюрӧ ошйысьыштӧм вылын. Тавонас ме унаысь ас сайысь казялі ышнясьӧмсӧ. Буракӧ, сійӧ век меын вӧлі, а таво аслым тыдовтчис)) И буракӧ, колӧ корсюрӧ ачымӧс кутыштны.
      Кывбур гижӧмысь бӧръя воясӧ эновтчылі, а таво вочасӧн бӧр гижан уджӧ босьтчи. Дерт, эг на тырвыйӧ. Но мыйсюрӧ петаліс нин том йӧзлӧн "Ы" журнал лист бок вылын, блогӧ тшӧтш пуктылі выль кывбуръяс. Окоталуныс эм гижнысӧ, а пукся да, падмӧдӧ мыйкӧ. Ёна на колӧ вежӧрӧс сӧвмӧдны, лолӧс уджӧдны, мед збыльвыйӧ поэзия артмас.
     А тӧданныд, мый сьӧлӧм личӧднас лои? Тавося гожӧмыс. Отпускӧс ставнас сиктын, чужанінын коллялі. И сэтшӧм ыджыд вын мен тайӧ сетіс. Тулысын Москваӧ ветлӧм (гижлі нин блогӧ) да тавося гожӧмыс лоины меным таво вылас медшуда кадколастӧн. Вот сэки ме тырвыйӧ олі! И вӧлі збыльысь шуда! Москваыс крепыдджыка быттьӧ ӧтувтіс миянлысь ичӧт котырнымӧс, а сиктын ме быттьӧ бӧр волі челядьдырӧ. И да, ме таво гожӧм медводдзаысь вуджалі ю. Эг и повзьы ёна, кӧть и кылӧдіс)) А кутшӧм мӧдлапӧлас сёй гураныс - ставнас мавтчи. Вот и бур! Удайтчис и походӧ ыджыд котырнаным ветлыны, батьӧ кулӧмсянь эгӧ нин ветлӧй тадзтӧ. Полинакӧд воййыв чукӧртігӧн сёрнитам: "А гашкӧ, гортсаястӧ походӧ нуӧдлам?" А оз пӧ ӧд мунны, Полина шуӧ. Гортӧ локтім, вӧзйим, и быттьӧ тайӧ и абу тырмӧма ставӧнлы. Пырысь-пыр заводитім чукӧртчыны, сёянсӧ, дерт, быттьӧ вежон кежлӧ мӧдам, сы мыйта босьтім. Удитім чери кыйыштны, ворсыштны, а сэсся зэрмис, гымалӧмсорӧн. Но весиг тайӧ зэрыс шуда вӧлі. Ваня воккӧд мотикӧн тюрам, зэр войтыс чужӧмӧс парсалӧ, а лолӧй сьыыыылӧ. Черитӧ кыйны Андрей верӧскӧд сэсся некымынысь на ветлім, заптім тӧв кежлӧ нур. Дерт, и уджыс сюрыштіс сиктад: турун пуктӧм да ёг весалӧм. Но тайӧ ӧмӧй падмӧдӧ? Тэ и уджсӧ вӧчан радпырысь, кор орччӧн матысса йӧз.
      И таво гожӧмыс жӧ вайис бобула мичсӧ. Та мыйта бобувсӧ батьӧ кулӧмсянь эг нин аддзыв. Полинакӧд ветлім велосипедъясӧн юланьӧ, а туй ӧтар-мӧдарас бобулыс - сыыыыы мыйта. Оз повны ньӧти, тэ вылӧ пуксьӧны. Полина вылын ӧтпырйӧ куимӧн пукалісны. А мичаӧсь да! Чайта, тадзи батьӧй помтӧм шогнымӧс сигӧртіс. Кулан вонас тшӧтш бобулыс помтӧм-дортӧм вӧлі. Кладбище вылӧ муніг-локтігӧн пыр орччӧн лэбалісны. А сэсся та мыйтасӧ эг нин аддзыв. Шог пиас вӧйи. Ӧтнам коля да, синваӧй помтӧг тюрӧ, омлявтӧдз кӧ бӧрдны заводита, батьӧй пыр и дугӧдас: век сійӧ здукас мыйкӧ лоас: джоджӧ мыйкӧ усяс, кодкӧ пырысь лоас. Йӧз водзӧ шогджык кывбурӧн петігӧн бара синва тюрас, эг дзонь олӧмӧн ов. А тайӧ гожӧмыс быттьӧ вайис личӧд. Дерт, шогыс оз быр, и батьным оз кут миянлы тырмыны. Карӧ лэччигӧн машинаӧ сӧлан да, кӧть тэн кымын арӧс, батьӧ нырӧдыд чепыльтас, бур туй татшӧм ногӧн сиас и радейтӧмсӧ висьталас. Кывнад ӧд коми йӧзлӧн абу велалӧма радейтӧмсӧ висьтавнысӧ. А збыльвыйӧсӧ сійӧ быдлаын петӧ: школаысь воа, а бать чойгорув лэччӧ велосипедӧн. Сувтыштлас быть, ӧттор-мӧдтор шуыштам и водзӧ мунам. Либӧ кузь рытъясӧ пуксьӧдас тэнӧ орччӧн и варгам. Ёнджыкасӧ сійӧ висьтасьӧ. Абу ӧмӧй тані радейтӧмыс? Тані!
     А мый лои вӧчтӧм? Мам уджысь дзик эновтчи. Максим зонпосни кадӧ вуджис, менӧ тушанас пайис нин. Таӧдз велӧдчӧмыд бура сетчис, гортса уджнад сӧмын медводдза кык восӧ ӧтлаын пукалім, а ӧні юалан сӧмын: "Вӧчин? Артмис?" Да пӧ. А юрыс уджалӧ да, школаад велӧдчис бура. Тавосянь, вӧлӧм, бара лоӧ контролируйтны. Трияс петісны англи кывйысь да весиг труд урокысь. Гортса уджъяссӧ пӧ оз век вӧч, дышӧдчӧ. Аня искусство гимназияӧ вуджис да, медводз, азыма босьтчис велӧдчыны, а во помланьыс тшӧтш лэччысис, триыс унакодь петіс. Буракӧ, оз тырмы бать-мамлӧн дӧзьӧрыс. Ковмас асьнымӧс медводз киӧ босьтны, мед ныв-пиӧс бура видзӧдны.
     А ассьым гижӧдӧс сигӧрта юӧрӧн, мый карса администрациясянь коми кывсӧ видзӧмысь да зонпосни пиын сӧвмӧдӧмысь вичмис аттьӧалӧм. 
     Аттьӧ кольӧм воыслы! Аттьӧ, мый ставӧн выль воас вуджим дзоньвидзаӧсь.

понедельник, 31 декабря 2018 г.

Выль воӧн! Коми чолӧмалӧмъяс

Ӧтуввезйын сьӧрсьӧн-бӧрсьӧн мыччысьлӧны комиӧн Выль во кадся чолӧмалӧмъяс. Чукӧрті найӧс ас лист бок вылӧ, а ӧні татчӧ мыччӧда, гашкӧ, кодлыкӧ ковмас ӧтгудырыс. Выль воӧн, ёртъяс! Выль шудӧн!!!